-18

بۆچی هەرزەکاران وادەزانن کە هەموو شتێک دەزانن؟

Mic
2022-05-28

دایک و باوک هەمیشە هەوڵ دەدەن ڕێنمایی هەرزەکارەكان بكەن، بەڵام دەتوانن لەگەڵ کەسانی دیکە ڕاوێژ بکەن بۆ ئەوەی باشترین ئامۆژگاری کوڕ یان کچە هەرزەکارەكان بکەن، زۆرجار سەرەڕای ئەوەش دەبینن کە هەرزەکارەکە هەر ئەو کارە دووپات دەكاتەوە کەخۆی ویستویەتی و پێی وایە راستە و هەموو شتیک دەزانێت.

 

هۆکارەكەش ئەوەیە بەشێک لە مێشکی منداڵەکەت گەشەی نەکردووە بەتەواوی

هەرچەندە ئەمە نیگەرانیان دەکات وەک دایک وباوک کە سەرەڕای ئامۆژگاریەکان و نیشاندان و ئاگادارکردنەوەیان لە مەترسی بڕیارەکانیان،ئەوان هەر ئەو کارەیان کردووە کە پییان ڕاستبوە،بەڵام ئەمە هۆکاری هەیە، هۆکارەكەش ئەوەیە بەشێک لە مێشکی منداڵەکەت گەشەی نەکردووە بەتەواوی،ئەمەش وا لە هەرزەکارەکە دەكات بڕیاری نادروسست و نا ئە عەقڵانی ئەنجام بدات،چونکە ئەم بەشە هاوکارنابێت لە بڕیاردانی درووست لەلایەن  هەرزەکارانەوە وکەسانی خوار تەمەن 25 ساڵ ،چونکە هەتا ئەو تەمەنە ئەو بەشەی مێشک بەتەواوی گەشە ناکات.

هۆکار چیە باش گەشەنەکردنی ئەم بەشەی مێشک، وا لە هەرزەکاران دەكات بڕیاری نادرووست بدەن؟
ئەم بەشەی مێشک کە ناسراوە بە prefrontal cortex بەرپرسە لە پلان دانان،بەڕێوبردنی لایەنی هەست و سۆز و وەڵامدانەوە، هۆشیاری و ئاگایی دەربارەی ڕووداوەکان و هەڵسەنگاندنیان، ئاکار و ڕەفاتری درووست لەکاتی پێویست، پێشبینی کردنی داهاتوو و هۆکار ودەرئەنجامی ڕووداوەکان، ڕێکخستنی جەستە، بیرتیژی، هەستکردن بەترس و مامەڵەکردن لەگەڵی.

 

لەبەر ئەم هۆکارەیە کە هەرزەکار وادەزانێت هەموو شتێک دەزانێت،بۆیە هەمیشە بریاری نادرووست دەدەن،چونکە گەشەیان لە پرۆسەدایە، بۆیە هەرگیز واز لە هەرزەکارەکەت مەهێنە وبەردەوام ئاگاداریان بکەرەوە وڕینماییان بکە بەشێوازی درووست.

More News

Most Popular

-18

ئایا لە منداڵدا مەڵاشوو دەکەوێت؟

Mic
2024-02-21

ئاکۆ کەریم جەلال پسپۆری نەخۆشییەکانی منداڵان و گەشەی منداڵ لەو بارەیەوە ئاماژەی بەوەکردووە، لە سەردەمی کۆندا مەڵاشوو کەوتن نەخۆشییەکی باو بووە، لە ئێستاشدا لای هەندێک کەس هەیە، بە منداڵێکیان دەوت مەڵاشووی کەوتووە کاتێک منداڵەکە ماوەیەک خواردنی کەمبووایە و پرخەی لووتی هەبووایە و بێتاقەت و بێهیز بووایە و خەوی کەم بووایە، بۆ چارەسەر منداڵەکەیان دەبرد بۆ لایی ئافرەتێکی شارەزا پەنجەیەکی دەکرد بە قورگیا بۆ ئەوەی مەڵاشووی بەرزبکرێتەوە و ببرێتەوە شوێنی خۆی.
ئەو پسپۆڕە ئاشکرایکردووە، لە رووی زانستییەوە مەڵاشوو کەوتن وەک نەخۆشی هەیە و هەبووە و هەر دەشبێت، بەڵام دەستەواژەی مەڵاشوو کەوتن هەڵەیە چونکە مەڵاشوو ناکەوێت، هۆکاری ئەم نەخۆشییە لە رووی زانستییەوە ئەوەیە کاتێک منداڵ تووشی هەوکردنی ڤایرۆسات دەبێت هەندێک جار لەوزەتێنی سێهەم کە پێی دەوترێت "ئەدینۆید" یان پێیدەڵێن "گۆشتە زیادە"، دەکەوێتە بەشی سەرەوەی قورگ لە پشت رێرەوی لووت کە لە هەموو مرۆڤێکدا هەیە گەورە دەبێت بەمەش منداڵەکە هەناسەدانی بە لووت ئەستەم دەبێت و خواردنی کەم دەبێتەوە و بێهێز و بێتاقەتی دەکات.
ئاکۆی پزیشک روونیکردووەتەوە، ئەگەر منداڵەکە چەند رۆژێک خواردنی کەمبێتەوە ئەوا تووشی وشکبوونەوە دەبێت دەرئەنجام لە منداڵی کەمتر لە یەک ساڵ مەڵاشووی دەقووپێت بۆ ناوەوە لە ئەنجامی کەمبوونەوەی ئاوی لەشی، (ئاشکرایە منداڵ لە ٪٧٠ بۆ ٪٦٥ لەشی لە ئاو پێکهاتووە).
سەبارەت بە ڕێگەی کۆنی جاران کە ئافرەتێک بە پەنجە مەڵاشووی منداڵەکەی دەهێنایەوە ئەو پسپۆڕە دەڵێت "جاران لە نەبوونی پزیشک و هۆشداریی تەندروستیی وا لێکدراوەتەوە کە مەڵاشووی منداڵەکە کەوتووەتە پشتی لووتیەوە بۆیە لووتی گیراوە، بۆ چارەسەر کەسێک بە پەنجە پەستانی خستووەتە سەر بەشی سەرەوەی قورگی منداڵەکە و هەوڵیداوە مەڵاشووی بگەرێنێتەوە شوێنی خۆی، بەڵام بەهۆی ئەو پەستانە زۆرە بۆتە هۆی ئەوەی ئەو لەوزەتێنە بتەقێت بەمەش قەبارەکەی بچووکبووەتەوە و رێرەوی لووتی منداڵەکە کراوەتەوە بەمەش منداڵەکە بۆ ماوەیەکی کاتی باش بووە، بەڵام ئەم رێگە کۆنە هەڵەیە چونکە ئازارێکی زۆر بۆ منداڵەکە دروست دەبێت و ئەگەری هەوکردن و خوێن بەربوون زیاد دەبێت، لەگەڵ ئەوەشدا ترس و شڵەژانی دەروونی بۆ منداڵەکە دروست دەبێت".
لەو کۆتاییدا ئەو پسپۆرە ئەوەی خستووەتە روو، لە ئێستادا ئەم نەخۆشییە بە قەترەی لوت و شروب چارەسەر دەکرێت، هەندێک جاریش بە نەشتەرگەریی، هیچ پێویست ناکات ئەو چارەسەرەی جاران بکرێت.