دایک و باوک ڕۆڵێکی کاریگەر دەبینن لە پەروەردەکردنی هەرزەکار و ڕێنمونی کردنیان دەربارەی تەندروستی سێکسی و جەستەییان, بۆیە پەیوەندییەکی هاوڕێیانە لەنێوان هەرزەکار و دایبابدا دەبێتە هۆی پێگەیاندنی گەنجان لەسەر ڕێچکەیەکی دروست.
لێکۆڵینەوەکان دەریانخستووە پەیوەندییەکی کراوە و گفتوگۆئامێزی خێزان و ههرزهكاران لەسەر سێکس دەبێتە هۆی پێگهیاندنێكی تهندروستتری گهنجان چونکە باسکردنی ئەم بابەتە هەستیارە بۆ هەرزەکاران پێویستە تا شەرمیان بشکێت و زیاتر لەبارەی سێکسەوە بزانن.
ئێمەش لێرهدا دەمانەوێت زیاتر دەربارەی پەیوەندی نێوان دایک و باوک و هەرزەکار لەسەر بابهته پهیوهندیدارهكان بهسێکسهوه ڕوونبكهینهوه، بەتایبەتی چۆنیەتی دەست پێکردنی ئەم گفتوگۆیانە، چ ڕێگەیەک کاریگەرە و باسی چی بکرێت، ئایا دایک و باوک ئامادەن بۆ گفتوگۆیەکی لەم جۆرە یان نا؟
دیبۆرا ڕۆفمن، پەروەردەکارێکی سێکسی و پسپۆڕ لەپەیوەندییەکانی نێوان دایباب و منداڵاندا، هەندێک ڕوونکردنەوە لەسەر گفتوگۆ خێزانییهكان دەربارەی سێكس دهخاته ڕوو:
یهكهم: خۆپاراستن له ههستكردن به شهرمهزاری
زۆربەی گەنجەکان شتانێکی زۆر سادە و سەرەتاییان لەلایەن دایک و
باوکیانەوە پێ وتراوە و زۆربەی زانیارییە سێکسییەکانیان لە ئینتەرنێتەوە وەرگرتووە،
ئهمهش بۆ وهرگرتنی زانیاریی سێكسی بهس نییه و تهنانهت دهگونجێت بهلاڕێدابهریش بن و كهلێن بۆ ههرزهكاران دروستبکەن.
لەنێو زۆرینهی خێزانەکان، کە تەنانەت خاوەنی پەیوەندییەکی باشیشن لە نێو خۆیاندا، گفتوگۆكردن لهبارهی بابهته سێكسییهكانهوه بە هەستیار دادەنرێت و هەرواش مامەڵەی لەگەڵدا دەکرێت.
ئەم دۆخە وادەکات کە پەروەردەی سێکسی لە ماڵەوە و لهنێو خێزانهكاندا دەگمەن بێت بههۆی ئهوهی كه بە بابهتێكی ههستیار و قەدەغەکراو (تابوو) دادەنرێت لەکاتێکدا لەوانەیە لە ژینگەی دەرەوەدا باسکردنی ئەم بابهته ئاسانتر بێت.
ڕەنگە لەدەرەوەی خێزان ژینگەیەکی تر دروست بێت بۆ گەنج کە تێیدا زانیاری هەڵە و نادروست وەربگرێت سەبارەت بە سێکس، ئەمەش دووری دەخاتەوە لەو کەشەی کە ونە لە ماڵەوە و لەگەڵ ئەو کەسانەی کە پێکەوە لەسەر یەك مێز و سفرە لەگەڵی کۆدەبنەوە.
دووهم: باسكردنی سێكس بابەتێکی دووبارە نییە
بابهته پهیوهندیدارهكان به سێكسهوه جار جار لهنێو خێزانهكان به ناڕاستهوخۆیی باسدهكرێت، بەڵام تارادەیەك کەمە، ئەمەش هەستێکی نامۆ لای ههرزهكارران دروستدهكات و ڕووبهڕووی چهندین پرسیارییان دهكاتهوه.
سێیهم: ڕاستگۆیی دایک و باوک
پەروەردەی سێکسی لە ماڵەوە نابێت تەنها دەربارەی ڕاستییەکان
و ڕۆتیناتی ژیان بێت بهڵكو دەبێت لەگەڵ ئەوەشدا سەرنج بخرێتە سەر فێربوونی
زانیاری بەسوود.
لەوەش گرنگتر، فێربوونی چۆنییەتی گفتوگۆکردن دەربارەی بابەتە هەستیارەکان و بیرکردنەوە لێیانە کە یارمەتیدەر دەبن بۆ بڕیاردانی تەندروست و ڕاست بۆ خۆیان و دەوروبەریشیان.
چوارهم: زۆر نا، زۆر زووش نا
دایک و باوک زۆر جار پێیانوایە پاراستنی منداڵەکانیان بریتییە لە دواخستنی گفتوگۆ ههستیارهكانی وهك بابهتی سێكسی, ئهویش بەهۆی نەگونجاوی تەمەنییانەوە.
لە ڕاستییدا ئەمە پێچەوانەیە و دەکرێت ئەو منداڵانە توشی کێشە ببن و لەسەرچاوەی تر بگەڕێن دەربارەی بابەتەکە چونکە پرسیاریان زۆر بۆ دروست دەبێت و بە شێوەیەکی گشتی هەندێکیان فزوڵن دەربارەی ئەو شتانەی زانیاریان نییە لەسەری.
پێنجهم: شکاندنی قەدەغەکراوەکان
ئەو دوودڵییهی بۆ قسەکردن لەسەر بابهته سێکسییهكان لهنێو
خێزانهكاندا ههیه زۆرجار سهرچاوهكهی لهو باوهڕه ئاینییهوه هاتووه كه
دهڵێت “حهرامه”.
نابێت بیرمان بچێت منداڵان و هەرزەکاران له خێزانەکانیانەوە پێویستییان به پێنج شتی سهرهكییه کە بریتیین لە: جەختکردنەوە و خۆشەویستی بێ مەرج بەو جۆرەی کە هەن و خۆیانن، زانیاری زیاتر و وردتر، چاوەڕوانی ڕوون لە دەوری بەهاکان، ڕێزگرتن لە سنوری خۆت و چواردەورت و ڕێنیشاندانییان لە بەڕێوەبردنی سەربەخۆیی گەشەسەندنییان.
باسكردنی وردی بابهته سێكسییهكان و بهرچاوڕوونی پێدانیش لهبارهیانهوه هیچ جیاوازییهكی نییه و بهشێكی گرنگه لهو خاڵه سهرهكییانهی كه باسكراون.
لە کۆتاییشدا باسكردنی بابهته سێكسییهكان دهرئهنجامێكی ئهرێنی بۆ دایباب و بەخێوکەران دهبێت و وادهكات زیاتر هەست بە ئاسوودەیی بکەن سەبارەت بە قسەکردن لەسەر سێکس.
وەک بەخێوکەر پێویستە دایكان و باوكان ڕۆڵی خۆیان له پهروهردهكردنی گهنجاندا به سهركهوتوویی بگێڕن و پشتگیری ژیانێکی خۆش، تەندروست، ئەخلاقی، سەلامەت، چێژبەخش و تێرکردنی ژیانی سێکسی منداڵهكانیان بکەن.
بڕیارە ئەمڕۆ
ئەنجومەنی وەزیرانی عێراق نووسراوی فەرمی خەرجکردنی پارەی مووچەی هەرێمی کوردستان
رادەستی وەزارەتی دارایی عێراق بکات.
دوای ئەوەی
وەزارەتی دارایی عێراق، نووسروای فەرمی ئەنجومەنی وەزیرانی پێ دەگات دەست بە
رێکارەکانی خەرجکردنی پارەی مووچەی مانگی حوزەیرانی هەرێمی کوردستان دەکات.
بڕیارە هەر ئەمڕۆش وەزارەتی دارایی و ئابووریی
هەرێمی کوردستان رێکارەکانی خەرجکردنی مووچەی مانگی شەشی مووچەخۆرانی هەرێمی
کوردستان دەستپێدەکات.
بەپێی زانیارییەکانی دیجیتاڵ میدیای MIC هەر کات ڕێکارەکان لە بەغدا دەستپێبکات، وەزارەتی دارایی
هەرێم-یش 120 ملیار دیناری داهاتی نانەوتی بۆ وەزارەتی
دارایی عێراق دەنێرین.
دیجیتاڵ میدیای MIC زانیویەتی وەزارەتی دارایی و ئابووریی
هەرێمی کوردستان 120 ملیار دینارەکەی ئامادەیە، تەنها چاوەڕێی
فەرمانن بۆ ئەوەی پارەکە بخەنە سەر هەژماری بانکی وەزارەتی دارایی عێراق.
هەرێمی کوردستان چاوەڕێی تەیف سامی، وەزارەتی
دارایی عێراقە، نوسراوی ئەنجومەنی وەزیرانی پێبگات بۆ خەرجکردنی مووچەی مانگی
حوزەیران.
هەر بەگوێرەی زانیارییەکانی دیجیتاڵ میدیای MIC وەزارەتی دارایی حکومەتی هەرێمی کوردستان لیستی مووچەی ئامادەکردووە و چاوەڕێی
پارەیە، لەگەڵ هاتنی پارە لە بەغداوە لیستەکە بڵاودەکاتەوە
ڕۆژی سێشەممە ئەنجوومەنی وەزیرانی عێراق کۆبوونەوە،
لە کۆبوونەوەکەدا محەمەد شیاع سودانی، سەرۆک وەزیرانی عێراق بڕیاری دا مووچەی مانگی
حوزەیرانی فەرمانبەرانی هەرێمی کوردستان خەرج بکات، بەو مەرجەی هەرێمی کوردستان
120 ملیار دیناری داهاتی ناوخۆ بداتە بەغدا.